domingo, 21 de febrero de 2010

Sabores de América criolla, amor entre ollas y sartenes



Diario:
FARO DE VIGO


En la fotografia:
Algunas de las 24 autoras latinas del libro
"Sabores de América criolla".


Fotografo:
J. Lores


Reportaje de:
FERNANDO FRANCO



Recuerdo haber leído años ha que la nacionalidad no la determina el lugar donde uno vio la luz por vez primera, sino los sabores y los olores que nos acompañan desde niños. Esa es una básica geografía emocional que une a las 24 mujeres que se suceden en este libro, "Sabores de América criolla", que publica estos días la Asociación de Madres Latinas de Vigo con ayuda de la Diputación de Pontevedra. Diríamos que esa memoria gustativa y olfativa es la patria común más íntima que las habita aunque hayan nacido en Argentina, Brasil, Colombia, Cuba, Nicaragua, Perú, Uruguay, Paraguay, Venezuela, México, República Dominicana, Panamá, Guatemala y Bolivia. Y es que en cuestiones de cocina, como en las del amor, no existen fronteras. Somos la memoria de la cocina, de la mesa, de un restaurante, de una bodega. Somos los aromas que hacen con nosotros el viaje de la vida. Desde que se inventaron las cocinas vitrocerámicas y la cultura urbana sustituyó a la rural no pasa lo mismo, pero las mujeres que se pasean por este libro, muchos de nosotros y sobre todo nuestros mayores pasaron los primeros años de su vida junto al fuego de la cocina de sus madres o de sus abuelas, tirando de sus faldas mientras ellas se movían como sacerdotisas en aquel recinto sagrado.

Tortitas, tamalitos, pepianes en México, arepas o hallacas en Venezuela, los asados argentinos, la feixoada brasileña, el chicharrón boliviano, las empanadas barranquilleras colombianas, el congri con frijoles colorados cubano, arroz con gandules y coco dominicano, la sopa con tropezones paraguaya, Bori-Bori, los tapaditos guatemaltecos, el ceviche peruano… Hay platos que se han mantenido incólumes, autóctonos, pero hay también un mestizaje gastronómico entre países latinos y entre ellos y España, que tanto tuvo que ver con ellos. Las emigraciones e inmigraciones traen y llevan, entremezclan, reciclan costumbres y saberes. La importancia de la cocina y su poder fraternizador entre pueblos y culturas es el primer mensaje de este encuentro femenino sobre el papel. No es sólo que Dios también esté entre los pucheros, como nos enseñó la mística Santa Teresa (el Dios cristiano pero también los dioses incas, aztecas, mayas…) sino que hay a través de ellos una inmensa posibilidad de transmisión de amor y de recuerdo. Antes de que las televisiones hipnotizaran la atención de nuestros hijos las historias se contaban frente al fuego pero aún hoy, y estas mujeres lo demuestran, es posible escuchar las voces ancestrales de la cocina, las de nuestras madres o abuelas, que ya no están, dictándonos desde el más allá las recetas paso a paso. Sólo hay que aprender a escuchar con los oídos del alma.

Todas son latinoamericanas en Vigo, unas cuantas de ascendencia gallega y española, y ese es otro nexo que las une. Mujeres que conocen tan bien lo que es la emigración y la ruptura que evocan a Ulises femeninas contra las se que se ha desatado sin merecerlo la ira de los dioses, pero con una fuerza ejemplar de construcción y reconstrucción de las vidas. Según se podrá ver en las páginas de este libro, no sólo nos desvelan unos fragmentos de su memoria culinaria en forma de recetas, sino que unos apuntes biográficos sobre cada una de ellas revelan, sorprendentemente, la riqueza de experiencias que puede haber tras cada persona que pasa como un ser anónimo a tu lado. En este sentido, este libro visibiliza a quienes, lejos de su tierra, sufren mayor riesgo de invisibilidad. Es un libro humilde en sus formas pero con un gran mensaje en sus interiores: esos invisibles a los que no miráis tienen detrás historias a veces sorprendentes y siempre emocionantes.

El amor entre ollas y sartenes ¡Qué agradable es llegar a casa, escribía la mexicana Laura Esquivel, entre los aromas de los frijoles recién cocinados, de un rico puchero o un delicioso mole y comerlo sobre un rico mantel con quienes amas! Este libro es como un mantel que se extiende para que todos depositemos fraternalmente sobre el mismo la memoria común de la cocina. Y este es el texto que les ofrezco como prólogo del mismo, ya que esa es la responsabilidad en que me han embarcado, a esas madres latinas de Vigo a las que quiero por lo mucho que suponen.
Publicado: 21 de Febrero 2010

miércoles, 23 de diciembre de 2009

Almorzo de traballo con empresarios para sensibilizar da importancia de incorporar ao mercado laboral a este colectivo,do que se descoñece a súa valía




A POBOACIÓN INMIGRANTE INCORPÓRASE PROGRESIVAMENTE AO MERCADO LABORAL AÍNDA QUE SEGUEN A EXISTIR OBSTÁCULOS COMO A LINGUA, A COR OU AS COSTUMES QUE O DIFICULTA

O Centro de Desenvolvemento Local do Concello de Mos organizou un almorzo de traballo con empresarios para sensibilizar da importancia de incorporar ao mercado laboral a este colectivo, do que se descoñece a súa valía

As empresas amósanse satisfeitas nas súas experiencias e receptivas á hora da contratación de inmigrantes, pero entenden que estes tamén deben “poñer moito da súa parte”


Mos, 23 de decembro de 2009.- Co obxectivo de impulsar a integración sociolaboral dos inmigrantes extracomunitarios, o Centro de Desenvolvemento Local (CDL) de Mos vén de organizar un almorzo de traballo con empresarios do municipio e zonas limítrofes. Ao longo da xuntanza tanto os representantes das diferentes entidades como os das asociacións e fundacións deste colectivo, compartiron experiencias e intercambiaron distintos puntos de vista, todo sempre orientado á incorporación ao mercado laboral deste grupo de poboación, cada vez máis en aumento.

Gerardo Alonso, concelleiro de Formación e Emprego e director do CDL, foi o encargado de introducir a reunión, presentando a cada un dos participantes, á vez que recordaba “a importancia, cada vez maior, deste proxecto, que crece ano tras ano”. Trátase dun programa que forma parte do Proceso de integración da poboación inmigrante extracomunitaria, “a través do cal, este ano, se estivo a traballar en torno a tres eixos fundamentais: educación, emprego e muller”, sinalaba o edil.
A necesidade dun mediador intercultural e a lingua como un primeiro obstáculo

En representación do colectivo inmigrante atopábanse Lina Pérez, da Fundación Secretariado General Gitano; a presidenta de AIDA (Asociación para la Integración y Desarrollo del Africano), Hortense Ngbapai e Luisa Motta, presidenta da Asociación Madre Latina. Todas elas apuntaban a necesidade da figura do mediador intercultural, co fin de apoiar e axudar ao inmigrante en todo aquilo no que precise, “se ben é certo que o inmigrante debe poñer de si para intentar integrarse e adaptarse á nova sociedade ante a que se atopa, tamén debe sentir apoio e axuda”, remarcaba Motta.

Ademais, por outra banda, e centrándose no colectivo africano, Ngbapai sostiña que “os africanos precisamos de máis integración”. Segundo o seu punto de vista, teñen un problema de idioma, xa que dominan o inglés e o francés pero descoñecen o español, “unha desvantaxe fronte, por exemplo, aos latinos”. Deste xeito, a lingua convértese no primeiro dos obstáculos, “ao que se lle engade o feito de ser negro”. Neste senso, a presidenta de AIDA pedía que “se nos escoite e se nos dea unha oportunidade, porque temos unha cualidade que moitos non teñen, o dominio de linguas estranxeiras”. Non entanto, para a aprendizaxe do castelán, o Concello de Mos promoveu o proxecto linguasnet, “unha ferramenta de grande utilidade para todas estas persoas que descoñecen a nosa lingua”, sinalaba Alonso; www.linguasnet.com, “un portal que recibe máis de 1.000 visitas diarias”.

Gran descoñecemento da valía deste colectivo

Precisamente, a cuestión do coñecemento de idiomas “non se está a proveitar como debera ser”, explicaba Amador Ordóñez, coordinador de proxectos internacionais do IES Ribeira do Louro. Un estudo da Unión Europea revela que non se está aproveitando o potencial lingüístico dos inmigrantes, “perdéndose cartos por non ver esa riqueza da que dispoñemos”. É o caso tamén dos estudos e coñecementos non valorados, pois moitos inmigrantes formados en medicina, enxeñería ou calquera outro estudo universitario chegan ao noso país e destínano, por exemplo, á construción, cando as súas dotes están noutra destreza.

Neste sentido, resulta interesante o feito de que “programas ou institucións poidesen validar esas competencias de cada un”, sinalaba Francisco Domínguez, gerente da Asociación de Empresarios de Mos. Un proxecto, este, no que se está a traballar en España e que xa se está a desenvolver con éxito noutros países; “trátase dun sistema de recoñecemento de competencias que certifica as cualidades de cadaquén”, explicaba Ordóñez. Desta maneira, previamente recoñecidas e avaliadas as competencias, dende unha asociación como é AEMOS “podemos promocionar a dita persoa entre os nosos asociados, cando esta cumpra o perfil requerido”, subliñaba Domínguez.
Experiencias positivas por parte do empresariado

Algúns dos empresarios presentes na xuntanza expuxeron as súas experiencias con traballadores inmigrantes, prácticas todas elas, en xeral, bastante positivas, ata o punto de que nalgunhas entidades este colectivo supón o 50% do cadro de persoal, como é no caso de Sielvigo. Sielvigo é unha empresa de instalacións eléctricas na que traballan, ou traballaron xa nalgún momento, marroquíes, cubanos, uruguaios, brasileiros, colombianos, peruanos, e sempre “sen pechar as portas a ninguén”, aseguraba o responsable técnico, Eladio Galiñanes; “se nestes momentos precisáramos cubrir novos postos, non teríamos reparo algúns en contaratar a inmigrantes”, subliñaba.

César Ballesteros, membro da xunta directiva de FREPOHOS, apuntaba as diferentes actividades e cursos de formación para incorporar aos inmigrantes á hostelería, “un sector que sempre tivo unha estreita relación con este colectivo, xa que era unha saída sinxela tanto para o empresario como para o traballador, aínda sen ter cualificación. Hoxe, sen embargo, as cousas cambiaron”. Dende o punto de vista persoal, Ballesteros tamén expuxo a súa experiencia profesional no Hotel e Marisquería Bahía, onde unha cuarta parte do persoal contratado é inmigrante, “de Marrocos, sudamericanos e incluso contamos cun filipino”. Por outra banda, advertía de que “é moi perigoso xeneralizar”, á vez que tamén “é moi complexo”, por parte do empresariado, “decantarse, nunha situación igualitaria, por un inmigrante ou un nativo, a lingua, as costumes... todo é moi particular”. Nesta liña, expresábase tamén o presidente de AEMOS, José Mañas, matizando que en determinados momentos precísase dunha solución rápida e útil, “as asociacións empresariais non son organizacións caritativas, a persona que chega nova debe poñer moito da súa parte porque o empresario quere a alguén competente e que responda ante o seu posto de traballo o máis rápido posible, sexa ou non sexa inmigrante; precisa dunha persoa que cumpra o perfil que busca sen poder pararse a reparar en cuestións como a lingua”.
Proceso de integración da poboación inmigrante extracomunitaria

Teresa Estévez, técnica de migración e coordinadora deste proxecto, presentou os resultados da posta en marcha do Proceso de integración da poboación inmigrante. Facendo referencia aos tres eixes, sinalou o desenvolvemento ao longo de todo o ano do eixe emprego, no que tamén se encadra este almorzo, “unha posta en marcha sempre en colaboración coa Asociación de Empresarios de Mos, a través dun plan de emprego e inserción laboral”. Respecto do eixe educación, lembrou o programa de promoción da educación cívica intercultural, “levado a cabo nos diferentes colexios de educación infantil e primaria do municipio”, e sobre o eixe muller, destacou o taller de habilidades sociais, “no cal tamén se trataron aspectos xurídicos, de educación, sanidade e emprego”, un programa de apoio ao acceso normalizado das mulleres inmigrantes.

domingo, 29 de noviembre de 2009

Olívicas Miradas: Mujeres contra el viento





DIARIO
FARO DE VIGO


Fotografia:
José Lores


Son mujeres latinas, diez países al menos, una imagen que tiene sexo femenino. En una sola foto muchas geografías, muchas historias de gente alejada de los suyos que merecen ser contadas


Escribe: FERNANDO FRANCO

Si decimos Madres Latinas de Vigo hablamos de una asociación pero también de una Internacional Latinoamericana de la Mujer que enriquece cada día esta ciudad con su presencia. Es posible la emoción si detenéis vuestra mirada en esta foto e imagináis los mundos que hay detrás de estas mujeres que viven con nosotros pero muy alejadas de su tierra y de su gente. Latinoamérica también está en Vigo y en la imagen tiene sexo femenino.
Argentina, Brasil, Bolivia, Colombia, Uruguay, Paraguay, Venezuela, México, Perú, Panamá... y una que conoció la emigración ¡Cuántas geografías, cuántas historias dignas de ser contadas, cuántos desgarros y alegrías puede albergar una sola foto con estas mujeres que os miran! Unas volverán a sus países, otras se quedaran para siempre con nosotros pero lo cierto es que Vigo vibra con sus pulsos, se hermosea con sus rasgos, se regenera con sus hijos, fortalece sus bases, eleva sus alturas.
En una sola imagen, todo un vergel de profesiones y oficios aunque no todas hayan podido aquí ejercitarlos: psicóloga clínica, profesora de danza clásica, licenciada en Biomedicina, rehabilitadora física, técnica odontóloga, enfermera... y, cómo no, otras que sólo llegan con la fuerza de sus manos y la voluntad de un futuro mejor para los suyos.
Sueños y fracasos
Esta es la foto que da voz a mujeres que a veces hacemos invisibles, a las que nos atienden en una consulta pero también a las que limpian, ordenan, cocinan, planchan y desaparecen cada día hasta el siguiente sin que nadie les pregunte por sus sueños, alegrías o fracasos. Mujeres en cuyas manos la sociedad de acogida deposita lo más preciado, los niños y los mayores, y que reman contra el viento con una fortaleza y valentía que contrasta con la debilidad de las mujeres europeas que se sienten, a veces, deprimidas por cosas que para ellas serían sólo anécdotas. ¡Ah, la depresión, qué lujo para ricos! Esa es precisamente la historia que cuenta Ángeles Caso, ganadora este año del Planeta, el premio más grande de las letras españolas. La novela que va a ser más leída en España habla de emigrantes.
Y el idioma. Nos une con estas mujeres la belleza de la lengua castellana, que decimos "te quiero" con las mismas palabras. Estas mujeres de al menos diez países que hoy hemos reunido tienen además de ser latinas algo en común: van a participar con sus recetas en un libro de pronta aparición que se podría llamar "Gastronomía de exquisiteces criollas". O sea que también nos enseñan su cocina, su ensalada de papas, su arroz camagueyano, su asado con cuero o su milonga limeña. Son ellas, son nuestras.
Publicado:21/11/2009
FUENTE: FARO DE VIGO

domingo, 15 de noviembre de 2009

La Festa Multicultural organizada por el Concello se une al tradicional magosto de El Olivo




Participarón por nuestra Asociación Madres Latinas:

MªJosé Ares (Argentina)con la demostración de su ponche bonarence,
Rosario Santoro preparando la famosa ensalada Waldof tipica de Buenos Aires,
Bianka Mesa Quiñones Aguacates rellenos de marisco, ensalada de mango con nueces,pastas y cuatro quesos,Luisi Motta enseño como se prepara un buen guiso de Quinoa con ternera queso y leche evaporada ,
en el Stand Aracely Cantillo (Colombia) con degustación de Ron con zumos de diversas frutas tropicales , bebidas colombianas y sus famosas empanadas Barranquilleras
Susy Fdez Pin presentó su empanada de calabaza gallega y tarta de queso con guayaba Nuestra asociación participó con la degustación de 24 platos de 14 paises latinoamericanos, entre ellos el plato Mexicano Cordero con Tequila creación de Sisita Cortizo

Las degustaciones culinarias formaron parte del programa de la Festa en O Progreso.
Fotografo:J. de Arcos


Integración cultural e introducción a la lengua gallega. Las plazas de O Berbés y O Progreso albergaron ayer por la tarde su Festa Multicultural.


El acto, organizado por el Concello, tenía como objetivo principal fomentar la integración de las personas que provienen de diferentes países y emplean diversas lenguas, al mismo tiempo que se les daba a conocer la existencia del idioma gallego.
El programa festivo acogió actividades en O Progreso como degustaciones culinarias, un taller de caligrafía árabe, un cuentacuentos mexicano, juegos tradicionales gallegos y baile. Además, a las siete y media de la tarde, un pasacalles recorrió las calles del Casco Vello.
Las concejalas de Normalización Lingüística y de Bienestar Social, Iolanda Veloso y María Méndez, respectivamente, presentaron este festejo, que fue la primera actividad del programa "En galego tamén noutros mundo" y que contará con la participación de diversos colectivos sociales, especialmente relacionados con la inmigración.
Castañas y baile
Más de 1.500 kilos de castañas gratuitas y bebidas a precios populares como buen acompañamiento. La Federación de Peñas Recreativas El Olivo celebró ayer en O Berbés su tradicional magosto, en la edición más internacional al unirse al Concello en la Festa Multicultural.
Leyó el pregón a las ocho de la tarde Ibrahima Niang, ex presidente de AIDA. Acompañaron el encuentro también las actuaciones de música tradicional gallega y de grupos de folk internacionales bajo una carpa habilitadas a tal efecto.
FARO DE VIGO